Kahramanmaraş’ın edebiyat tarihinde önemli bir yere sahip olan Hamle Dergisi, 15 Kasım 1952’de Maraş Lisesi’nin yayın organı olarak okuyucuyla buluştu. Okul çevresinde başlayan yayın girişimi, zamanla taşradaki genç edebiyatçıların sesini ülke çapındaki fikir ve sanat tartışmalarına taşıdı. 22 sayı yayımlanan dergi, bugün Kahramanmaraş’ın UNESCO Edebiyat Şehri kimliğinin tarihsel dayanakları arasında gösteriliyor.
Kahramanmaraş’ın köklü edebiyat geleneğinin önemli örneklerinden Hamle Dergisi, 15 Kasım 1952’de yayın hayatına başladı. Maraş Lisesi’nin edebiyat kolunda şekillenen yayın fikri, kısa sürede okul sınırlarını aşarak daha geniş bir edebiyat çevresine ulaşmayı başardı.
İlk sayısıyla birlikte edebiyatın ve düşüncenin toplumsal sorumluluğuna dikkat çeken derginin sahibi Sabri Aytemiz, yazı işleri sorumlusu ise Abdürrezzak Doğuç oldu. İlk sayının çıkış bildirisi, derginin adını bir “atılış” düşüncesiyle ilişkilendirirken aydınların toplumsal sorumluluğunu ve geçmişle gelecek arasındaki bağı ön plana çıkardı.

22 sayı boyunca edebiyat ve fikir dünyasına seslendi
Kasım 1952’de başlayan yayın serüveni, Nisan 1958’e kadar devam etti. Bu süreçte toplam 22 sayı yayımlanan Hamle, Maraş’ta gelişen edebiyat ortamının önemli süreli yayınlarından biri haline geldi.
Derginin ilk sayısında yer verilen “Maziye mi yoksa atiye mi bağlanmalıdır?” başlıklı fikir tartışması, yayın çizgisinin yalnızca yerel konularla sınırlı olmadığını ortaya koydu. Sezai Karakoç’un “Kasaba Edebiyatı” yazısında dikkat çektiği merkez dışındaki edebî hareketlilik içerisinde Hamle, Anadolu’dan yükselen edebiyat seslerinden biri olarak öne çıktı.
İlk sayılarında gazete formatında yayımlanan Hamle, yedinci sayısından itibaren dergi biçiminde yoluna devam etti. Kapağında “Aylık Fikir, Sanat ve Edebiyat Gazetesi” ifadesine yer veren yayın, şiir, öykü, deneme ve fikir yazılarıyla genç kalemlere alan açtı.
Maraş’tan ülke çapındaki edebiyat tartışmalarına
1950’li yıllarda Anadolu’da yayımlanan edebiyat dergileri, sınırlı imkânlarla çalışan küçük yayın ekiplerinin emeğiyle hazırlanıyordu. Bu yayınlar, genç yazarların eserlerini paylaşmasına, farklı şehirlerdeki edebiyat çevrelerinin birbirinden haberdar olmasına ve yeni fikirlerin tartışılmasına imkân sağlıyordu.
Hamle Dergisi de Maraş’taki gençlerin yazma ve düşünme heyecanını daha geniş bir edebiyat ortamına taşıdı. Yayın, yerel bir buluşma zemini oluşturmanın yanı sıra dönemin edebiyat ve düşünce dünyasında gündeme gelen tartışmaları da sayfalarına taşıdı.

UNESCO Edebiyat Şehri kimliğinin tarihsel izlerinden biri
UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı’nda edebiyat alanında yer alan Kahramanmaraş’ın kültürel kimliği, geçmişten bugüne uzanan yayıncılık ve edebiyat birikimiyle şekillendi. Hamle Dergisi de bu birikimin önemli halkalarından biri olarak değerlendiriliyor.
Maraş Lisesi’nde bir araya gelen gençlerin yazma, yayımlama ve fikir tartışma girişimi, şehirde bir edebiyat çevresinin oluşmasına katkı sağladı. Derginin hikâyesi, edebî üretimin yalnızca büyük merkezlerde değil, Anadolu şehirlerinde de güçlü bir şekilde gelişebildiğini gösteren örneklerden biri oldu.

Büyükşehir Belediyesi Hamle’nin 22 sayısını yeniden yayımladı
Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesi, şehrin edebiyat geçmişini korumak ve gelecek kuşaklara aktarmak amacıyla Hamle Dergisi’nin mevcut 22 sayısını tıpkıbasım yoluyla bir araya getirerek 2022 yılında yeniden yayımladı.
1958 yılında yayın hayatı sona eren Hamle’nin sayfalarında, Maraş Lisesi çevresinde filizlenen edebiyat heyecanı ve dönemin fikir tartışmaları yaşamaya devam ediyor. Öğrencilerin yazma isteği, öğretmenlerin desteği ve kuşaklar arasında kurulan edebî bağ, dergiyi Kahramanmaraş’ın kültür tarihinde önemli bir yere taşıyor.
Next





