SGK’nın yürüttüğü "Sahte İş Yeri ve Sahte Sigortalılık Tespit Projesi" kapsamında yapılan incelemelerde, fiilen çalışmadığı halde sigortalı gösterilen 245 bin 740 kişinin sigortası iptal edildi. Tespit edilen 3 bini aşkın sahte iş yeri üzerinden emekli olanların maaşları kesilirken, ödenen paraların faiziyle geri isteneceği açıklandı.
Dijital denetim kaçışı imkansız kıldı! SGK, 100 farklı parametre ve yapay zeka analiziyle "hayali çalışanları" tek tek belirliyor. Maaşlar kesiliyor, borçlar katlanıyor: Sahte sigorta ile emekli olanlar sadece maaşından olmuyor; bugüne kadar aldığı tüm ödemeleri faiziyle iade etmek zorunda kalıyor.
Yapay Zeka Milyonlarca Veriyi Taradı
SGK, geçmişte yıllar süren inceleme süreçlerini dijitalleştirerek saniyeler içine indirdi. 2011-2016 yılları arasında tescil edilen 4,6 milyon iş yeri mercek altına alındı. Yapay zeka; iş yerinin kira ödemesi, faturaları, çalışan sayısı ve sektörel uyumu gibi 100 farklı kriteri analiz ederek "şüpheli" yapıları anında işaretliyor.
Bilanço Ağır: Milyarlarca Liralık Kamu Zararı
Eski SGK Başmüfettişi İsa Karakaş’ın paylaştığı verilere göre, son dönemde yapılan denetimlerin sonuçları ürkütücü boyutlara ulaştı:
-
15. ve 16. Faz Çalışmaları: Sadece bu iki aşamada 300'den fazla sahte iş yeri ve yaklaşık 40 bin sahte sigortalı tespit edildi.
-
Toplam Zarar: Son fazlarda saptanan kamu zararı 1,7 milyar TL’yi aşmış durumda.
-
Genel Tablo: Bugüne kadar toplamda 3 bin 273 sahte iş yeri kapatıldı.
Sadece Maaş Kesilmiyor: "Geri Ödeme" Dönemi
Fiili çalışma olmadan sigortalı gösterilen (hatır sigortası) kişiler için süreç sadece emekliliğin iptaliyle bitmiyor. SGK şu yaptırımları uyguluyor:
-
Maaş İadesi: Emekli maaşları kesiliyor ve bugüne kadar ödenen tüm tutarlar yasal faiziyle geri isteniyor.
-
Sağlık Giderleri: Kişinin ve bakmakla yükümlü olduğu yakınlarının kullandığı tüm hastane, ilaç ve tedavi giderleri kişiden tahsil ediliyor.
-
Adli Süreç: Hem sahte sigortalı hem de bu imkanı sağlayan iş yeri sahipleri hakkında "nitelikli dolandırıcılık" suçlamasıyla suç duyurusunda bulunuluyor.
"Fiili Çalışma Şart"
SGK yetkilileri, bir sigortalılığın geçerli sayılması için iş yerinde gerçek ve fiili bir çalışmanın şart olduğunu hatırlatıyor. Para ödeyerek dışarıdan sigortalı görünmenin bir "hizmet satın alma" değil, suç olduğu vurgulanıyor.